KAMÛS-I TÜRKÎ’DEKİ GALAT SÖZCÜKLERİN BİÇİMBİRİMSEL VE ANLAMSAL OLARAK İNCELENMESİ

Authors : Fince ÖZER

Pages : 209-220

View : 36 | Download : 9

Publication Date : 2019-04-01

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu çalışmada, Türk sözlükçülük geleneğinde önemli bir yere sahip olan Şemseddin Sami’nin Kamus-ı Türkî adlı eserinde yer alan “galat” veya “galatât” sözcükleri biçimbirimsel ve anlamsal olarak incelenecektir. Sözlüklerde “yanlış, yanılma, yanlışlık, yanılgı, hata, sehiv: Galat etmek; galat söylemek ve yazmak gibi anlamlara gelen galat sözcüğü sözlüklerde bu ifadelerle yer almaktadır. Galat kelimesinin Arapça cemi çoğul “galatât” şeklindedir. Modern sözlükçülük geleneğinde sözlükçülerin galat terimi olarak düşündükleri ifadelerin “bir dile başka dillerden biçim morfem ve anlam meaning değişikliğine uğrayarak geçen sözcük veya sözcük yapıları” şeklinde tanımlanabilir. Linguistik dilbilimi ve filoloji metotları çerçevesinde hazırlanmış olan Kamus-ı Türkî, Osmanlı Türkçesinin etimoloji sözlüğü niteliğinde olmasının yanı sıra Batı dillerinden Fransızca, İtalyanca vb. ve Farsça, Arapçadan dillimize geçmiş olan sözcüklerin varlığı da azımsanamayacak şekildedir. Bu sözcüklerin bazıları dil yanlışları galat şeklinde Türkçeye mal olduğunu görmekteyiz. Örneğin “anne, sütlaç, rakı, ahşap, bulgur, cehîz, acuze, abraş, hambar, afacan, aktar, alev, ayıklamak, batur, bekâr, hoşluk“ gibi bu sözcükler galat şekilde geçen sözcüklerden bazılarıdır. Yanlış olduğu halde bir kısmı herkesçe benimsenen galatlara da “galat-ı meşhûr”, kullanıma hiçbir şekilde uygun görülmeyen kelimelere de “galat-ı fâhiş” şeklinde tanımlayabiliriz. Kamus-ı Türkî’de yapılacak olan bu çalışmada galatların madde başı ve madde içi galatlar olmak üzere tespitine yönelik çalışmalar yapılacaktır.
Keywords : Kamus ı Türkî, galat, galatât, dil yanlışları

ORIGINAL ARTICLE URL