MEZARTAŞLARININ KİMLİK TEMSİLİ: SAKARYA ERENLER MEZARLIĞI

Authors : Nagihan ÇETİN

Pages : 376-394

View : 33 | Download : 7

Publication Date : 2021-03-25

Article Type : Research Paper

Abstract :Birey doğumuyla birlikte kazanmaya başladığı kimliği ölümünün ardından da sürdürmektedir. Bireysel kimliklerin yanı sıra kolektif kimliğin de etkin olduğu toplum hayatında bireyin ölümü bir sondan öte bireysel ve toplumsal birçok işlevin karşılanacağı ritüelin, inanışın ve beklentinin başlangıcı olmaktadır. Bireyin ölümünün ardından, cesedinin ne olacağı, gömülecekse defnedileceği mezarlık, defin işlemlerinin şekli, zamanı, defnetmeye kimlerin gelip gelemeyeceği ve meza-rının inşası hem bireyin hem de toplumun kimliğini temsil etme niteliklerine sa-hiptir. Birçok kültür için mezarın önemli bir unsuru olarak görülen mezar taşları bu temsilde ön plana çıkmaktadır. Bu taşların yapılış şekilleri, hangi bilgileri ve sembolleri içerebileceği ya da hangilerinin yer alamayacağı gibi hususlar toplumun, kültürün ve dönemin özelliklerine göre belirlenmekte, taşlar bireysel, kolektif ve yer kimliğini yansıtan birer görsel göstergeye dönüşmektedirler. Bu çalışmanın konusu mezar taşlarının birer görsel gösterge olarak kimlik temsilini üstlenmeleri ve bu temsilde dönemsel üslup özelliklerini taşımalarıdır. Çalışmanın evreni Sakarya Erenler Mezarlığı olarak belirlenmiş; örneklem olarak söz konusu mezarlıktaki Osmanlı Devletinden kalma ve Cumhuriyet Dönemine ait mezar taşlarından belirgin niteliklere sahip olanlar seçilmiştir. Seçilen örnekler yapıldıkları mal-zemeler, kullanılan yazı, yazı içerikleri, yer verilen semboller gibi birçok açıdan içerik analizine tabi tutularak değerlendirilmiştir. Çalışma neticesinde mezar taşla-rının yapıldıkları döneme ait dönemsel üslup özelliklerinin yansıtıcıları olarak bi-reysel, kolektif ve yer kimliğinin temsili misyonunu taşıdıkları, bu yüzden de değerli kabul edildikleri sonucuna varılmıştır.
Keywords : Kimlik, Yer Kimliği, Gösterge, Din, Üslup

ORIGINAL ARTICLE URL