Nektarinden Bayramiç Beyazı’na: Bir Türün Evrimi, Genetiği ve Coğrafi Kimliği

Authors : Mustafa Bıçakçı, Engin Gür

Pages : 109-120

View : 84 | Download : 149

Publication Date : 2025-12-30

Article Type : Review Paper

Abstract :Bayramiç Beyazı, Çanakkale’nin kuzeybatısında gelişen özgün ekolojik koşullar altında şekillenmiş, beyaz etli ve aromatik karakteriyle tanınan yerel bir nektarin varyetesidir. Bu meyve, bölgedeki uzun süreli kültürel seçilim ve çevresel uyum süreçlerinin bir sonucu olarak ortaya çıkmış, Türkiye’nin meyvecilik mirası içinde genetik yönden ayrıcalıklı bir konum kazanmıştır. Düşük asitliği, yoğun aromatik bileşenleri ve beyaz-krem renkli meyve etiyle duyusal açıdan ayırt edici nitelikler sergilemektedir. Bayramiç’in özgün mikroklimatik yapısı, özellikle gece-gündüz sıcaklık farkı ve kireç açısından zengin toprak dokusu, meyvenin bileşenleri üzerinde belirleyici rol oynamaktadır. Bu çeşit üzerine yapılan araştırmalar genellikle yetiştiricilik ve pomolojik özellikler düzeyinde kalmış, genetik kimliğini ve evrimsel ilişkilerini inceleyen çalışmalar ise sınırlı sayıda gerçekleştirilmiştir. Filogenetik yaklaşımlar, bu yerel varyetenin kökenini, şeftali ve diğer Prunus türleriyle olan akrabalık düzeyini ve olası mutasyon süreçlerini anlamada önemli bir araçtır. Moleküler belirteçler kullanılarak yapılacak analizler, Bayramiç Beyazı’nın taksonomik konumunu netleştirebilir ve genetik olarak korunmasına bilimsel dayanak oluşturabilir.
Keywords : Nektarin, Bayramiç Beyazı, Genetik çeşitlilik ve köken, Filogenetik

ORIGINAL ARTICLE URL