TÜRK HALK MÜZİĞİNDE VERSİYON (BENZER METİN) TERİMİNİN NEŞET ERTAŞ’A AİT İKİ ESER ÜZERİNDEN İNCELENMESİ

Authors : Nafiz CAMGÖZ

Pages : 574-587

Doi:10.12981/mahder.1259795

View : 159 | Download : 59

Publication Date : 2023-06-12

Article Type : Research Paper

Abstract :Sözlü kültür ortamında aktarılan anonim ve ferdi yaratmalar folklorik oluşum süreci içinde çeşitlenebilmektedir. Bu çeşitlenmeler halkbilimi ürününün az ya da çok değişmesi anlamına gelmektedir. İleri düzeyde görülen bu farklılıklar için varyant insert ignore into journalissuearticles values(eş metin);; aynı halkbilimi ürününün tekrarı sırasında oluşan küçük farklılıklar için ise versiyon insert ignore into journalissuearticles values(benzer metin); terimleri kullanılmaktadır. Neşet Ertaş’ın eserlerine versiyon terimi çerçevesinden bakıldığında, Ertaş’ın, aynı eseri farklı zamanlarda, farklı biçimlerde icra ettiğine rastlamaktayız. Bu farklılıklar eserin tümüne hâkim olan farklılıklar olmayıp, bazı müzik cümlelerinde ve eserin ara nağme insert ignore into journalissuearticles values(saz bölümü); kısımlarında görülmektedir. Bu küçük farklılıklar eserin kimliğini değiştirmediği gibi dinleyicide de farklı bir eser dinliyormuş hissiyatı uyandırmaz. Bu çalışmada, aynı kaynak kişinin, aynı eserinin farklı zamanlardaki ve farklı biçimlerdeki icrasını tanımlamak için versiyon insert ignore into journalissuearticles values(benzer metin); terimi kullanılmış olup Neşet Ertaş’a ait iki örnek eserin söz bölümlerinde yaptığımız müzikal karşılaştırmalar neticesinde versiyon teriminin somutlaştırılması amaçlanmıştır. Bu doğrultuda Neşet Ertaş’a ait “Zülüf Dökülmüş Yüze” adlı eserin iki versiyonu; “Neredesin Sen” adlı eserin ise dört versiyonu olduğu tespit edilmiştir. İncelenen örnek eserlerin sözlerinde bir değişikliğin olmadığı; sadece melodik ve ritmik yapılarında küçük farklılıkların olduğu görülmüştür ancak bu değişiklikler eserin bütününe hâkim olmadığı bir diğer ifadeyle eserin başkalaşmasına sebep olmadığı için versiyon terimi ile ifade edilmiştir. Çalışmada, araştırma konusuyla ilgili önceden yapılmış çalışmalar incelenerek literatür taraması yapılmış ve dijital ortamdaki ses-görüntü kayıtları karşılaştırma yapılarak incelenmiştir.
Keywords : Sözlü kültür, Versiyon, Varyant, Türkü, Neşet Ertaş

ORIGINAL ARTICLE URL