20. VE 21. YÜZYIL KALİGRAFİSİNDE TEKNOLOJİK VE ESTETİK DÖNÜŞÜM: GİLL, ZAPF VE JACKSON'IN DİSİPLİNLERARASI KARŞILAŞTIRMASI

Authors : Serdar Kipdemir

Pages : 2424-2445

Doi:10.12981/mahder.1731503

View : 42 | Download : 95

Publication Date : 2025-12-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu çalışma, 20. ve 21. yüzyıl kaligrafi pratiğinde biçim-içerik diyalektiğini yeniden tanımlayan Eric Gill, Hermann Zapf ve Donald Jackson\\\'ın estetik paradigmalarını, disiplinlerarası bir perspektifle karşılaştırmalı olarak çözümlemektedir. Gill\\\'in tipografik hümanizmi, Zapf\\\'ın teknolojik ilerlemeyle uzlaşan formel poetikası ve Jackson\\\'ın kutsal metinlerin çağdaş yorumuna dayalı deneysel manifestosu, nitel araştırma yöntemi ve biçimsel-bağlamsal çözümleme teknikleriyle irdelenmiştir. Araştırma, kaligrafinin geleneksel \\\'güzel yazı\\\' sınırlarını aşarak kolektif belleğin görsel epistemolojisi ve estetik ontolojinin performatif bir aktarım aracı haline geldiğini ortaya koymaktadır. Gill-Zapf-Jackson triadının paradigmatik müdahaleleri, kaligrafinin biçimsel determinizmden sıyrılarak kültürel hafızanın performatif yeniden inşasına dönüşmesinde kritik bir rol oynamıştır. Çalışmanın son bölümünde, bu evrensel ilkelerin Türkiye\\\'de Latin harfli kaligrafi ve tipografi eğitiminin gelişim sürecine metodolojik katkıları ele alınmıştır. Özellikle 1928 sonrası dönemde, Batı kaligrafi teknikleri ile yerel tasarım ihtiyaçlarının sentezi, dijital dönüşüm ve kültürel sürdürülebilirlik bağlamında ele alınmış; çağdaş uygulamalar UNESCO\\\'nun \\\'yaşayan miras\\\' kriterleri ışığında değerlendirilmiştir.
Keywords : Kaligrafi Tarihi, Tipografi, Estetik, Eric Gill, Kutsal Metinler

ORIGINAL ARTICLE URL