Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti orijinli “Ada Yerlisi” zeytin çeşidinin karakterizasyonu

Authors : Hüseyin Karanfiloğlu, Yeşim Rehber Dikkaya, Nurengin Mete, Öznur Çetin, Mehmet Hakan, Hülya Kaya

Pages : 267-276

Doi:10.37908/mkutbd.1515136

View : 103 | Download : 62

Publication Date : 2025-08-21

Article Type : Research Paper

Abstract :Kıbrıs adası zeytin ağacının ilk kültüre alındığı bölgelerdendir. Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nde yaşları binlerce yılı bulan zeytin ağaçları bulunmaktadır. Ada Yerlisi, Yerli Zeytin ve Kıbrıs Zeytini olarak bilinen genotip KKTC genelinde yaygın olarak yetiştirilmektedir. Karakterizasyon çalışmasından elde edilen bulgular doğrultusunda çeşit “Ada Yerlisi” ismi ile Türkiye Milli Çeşit Listesinde yerini almıştır (No:1662, 26.04.2024). KKTC’nin kayıt altına alınmış ilk tescilli zeytin çeşidi olmuştur. Bölge koşullarına iyi adapte olan çeşidin gelişmesi kuvvetli olup yayvan bir taç yapısına sahiptir. Ortalama meyve ağırlığı 3,11 g, çekirdek ağırlığı ise 0,43 g olarak bulunmuştur. Meyve yüksek et oranına sahiptir (% 86,17) ve ucunda meme oluşumu bulunmamaktadır. Çekirdek ucu iğnesizdir. Yağ verimi yüksektir (% 23,58). Sofralık ve yağlık olarak değerlendirilmeye uygun bulunan çeşidin genetik kaynak olarak muhafazası sağlanmıştır. Kendine verimli olan çeşidin periyodisite şiddeti azdır ve çeliklerinin köklenme kapasitesi orta (% 35,33) seviyededir.
Keywords : Zeytin, Ada Yerlisi, Tanımlama, Kıbrıs

ORIGINAL ARTICLE URL