Türkiye’de Tarımın Kapitalistleşme Süreci Üzerine Bir İnceleme
Authors : Hilal Öztürk
Pages : 888-893
View : 326 | Download : 220
Publication Date : 2025-12-17
Article Type : Other Papers
Abstract :Bu inceleme, Selma Değirmenci’nin 2021 yılında yayımlanan kitabı Türkiye’de tarım kapitalistleşirken: Talepler ve Yasalar isimli kitabını ele almaktadır. Türkiye tarımının politik-ekonomik dönüşümünü tarihsel ve eleştirel bir perspektifle değerlendirmektedir. Yazar, küçük meta üreticisinin büyük ölçekli tarım işletmeleri ve gıda sanayisiyle kurduğu yapısal ilişkileri sınıfsal bir çerçevede değerlendirmekte; bu çözümlemesini Marx, Lenin, Kautsky ve Chayanov’un üretim ilişkileri üzerine geliştirdiği kuramsal yaklaşımlarla temellendirmektedir. Türkiye gibi geç kapitalistleşen bir ülkede tarımsal dönüşüm süreci, yalnızca iç dinamiklerle değil, aynı zamanda uluslararası kurumların (IMF, Dünya Bankası, DTÖ) yönlendirmeleriyle biçimlenmiş; devlet, tarımsal üretimi yeniden yapılandırarak sermaye birikimine uygun bir zemin yaratmıştır. Bu bağlamda, sözleşmeli üretim, lisanslı depoculuk, tarım-sanayi entegrasyonu ve veri temelli yönetim gibi mekanizmalar hem sermaye lehine işleyen politikaların hem de küçük üreticinin dönüştürülmesinin araçları olarak ortaya çıkmaktadır. Yazar, sermayeyi para, ticari ve üretken biçimleriyle ele alarak, bu farklı formların tarımsal yapıyı nasıl etkilediğini kapsamlı biçimde analiz etmektedir. Çalışma, tarımsal kapitalistleşmeyi yalnızca bir üretim tarzı değil, aynı zamanda egemenlik ilişkilerinin yeniden üretildiği bir zemin olarak kavramsallaştırmakta; böylece tarımın dönüşümünü ekonomik, siyasal ve ideolojik düzeyleriyle bir arada değerlendirmektedir. Söylem ve belge analizine dayalı bu kapsamlı çözümleme, tarımın kuramsal altyapısını ve tarihsel evrimini anlamak isteyen akademisyenler, araştırmacılar ve politika yapıcılar için güçlü bir referans kaynağı niteliği taşımaktadır.Keywords : sermaye birikimi, Küçük meta üreticisi, Neoliberal Tarım Politikaları, Yapısal Dönüşüm, Tarımda Kapitalist Gelişme
ORIGINAL ARTICLE URL