Baraj nedeniyle Yusufeli’nin mekânsal dönüşümünün psikolojik ve sosyolojik etkileri

Authors : İlknur Beyaz Özbey
Pages : 130-147
View : 91 | Download : 128
Publication Date : 2025-12-31
Article Type : Research Paper
Abstract :Bu çalışma, Yusufeli Barajı ile birlikte meydana gelen mekânsal dönüşümü anlamayı amaçlamaktadır. Bu amaçla, Yusufeli Barajı nedeniyle meydana gelen mekânsal dönüşümün ilçede yaşayanlar tarafından nasıl algılandığı, bu dönüşümün avantaj ve dezavantajları, bireysel ve toplumsal açıdan ne tür etkiler oluşturduğu, bu çalışmanın temel sorunsalını oluşturmaktadır. Bu sorunsal çerçevesinde, çalışmada, Yusufeli’nde 13 kişiyle nitel araştırma yöntemi kapsamında derinlemesine mülakatlar gerçekleştirilmiştir. Görüşmeler neticesinde, bireylerin eski Yusufeli’ne aidiyetleri güçlü olduğundan Yeni Yusufeli’ne aidiyet duygusu gelişememiştir. Eski Yusufeli’nde sıkıca kaynaşmış ilişkiler yerini yeni Yusufeli’nde toplumsal ve mekânsal mesafelere bırakmıştır. Yeni Yusufeli, aile, akraba ve komşuluk bağlarını birbirinden koparmış ve bireylerin yabancılaşmalarına neden olmuştur. Eski Yusufeli’ndeki tarım ve hayvancılığa dayalı geçim ekonomisi yeni Yusufeli’nde ortadan kalkarken, genç işsizliği artmış, dışa göçler artmış ve ekonomik canlılık yitirilmiştir. Eski Yusufeli’ne ait birlikte yaşam alanları yeni Yusufeli’nde mekânsal farklılaşmalar nedeniyle zarar görmüş, sosyal ve kültürel faaliyetler kısıtlanmıştır. Yeni mekânsal düzenleme yeni sosyal ve kültürel faaliyet alanlarını içinde barındırsa da, eski ilişkilerin sürdürülememesi yeni mekândaki temel sorunlardan biri olmuştur. Mekânsal yeniden yapılanma sürecine bireyler dâhil edilmiş ve onların düşünceleri temel alınmış olmasına rağmen yeni Yusufeli’ndeki mekânların tasarlanma süreçlerine bireylerin düşünceleri göz ardı edilmiştir. Mekânsal dönüşüm, eski Yusufeli’ne ait yaşanmışlıkları ve değerleri ortadan kaldırırken orada yaşayanların belleklerinde yer etmiş ve belirli sembollerle sürdürülmeye çalışılmıştır.
Keywords : Baraj, Yusufeli Barajı, Mekânsal Dönüşüm, Psiko-Sosyal Etkiler, Türkiye

ORIGINAL ARTICLE URL