Yapay Zekaya Yönelik Okul Öncesi Öğretmenlerinin Metafor Algıları

Authors : Sultan Orhan, Şebnem Güldal Kan
Pages : 497-507
View : 42 | Download : 11
Publication Date : 2024-05-29
Abstract :Eğitim, bireyin yaşantısında istendik yönde kalıcı izli davranış değişiklikleri meydana getirme sürecidir. Eğitim, bireylerin Siyasal ve demokratik toplumda geliştirme, sorunların anlaşılabilmesi, teknolojik gelişmelere hazır hale gelmesini sağlama gibi hayatın pek çok alanında katkıda bulunur. Sonuç olarak, eğitim, bireyin yaşam kalitesini artıran önemli bir etmendir. Yapay zekâ ise elektronik cihazların insani özelliklerini taklit ederek öğrenme, çıkarım yapma ve çözümleme gibi yetenekleriyle eğitim alanında birçok değişim ve dönüşümü gerçekleştiren bir bilgisayar sistemidir. Teknolojinin ilerlemesiyle hayatın her alanına yapay zekanın etkisi yansımış ve eğitimde bu alanlardan biridir. Günümüzde gerek eğitim gerek ise diğer hizmet alanlarında yapay zekâ yer edinmeye başlamıştır. Bu doğrultuda ise çalışmanın amacı yapay zekaya ilişkin Okul Öncesi Öğretmenlerinin sahip oldukları algıları metaforlar yoluyla irdelemektir. Gerçekleştirilen çalışmanın amacı doğrultusunda nitel araştırma yöntemlerinden olgu bilim (fenomenoloji) deseni kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu, 2023-2024 Eğitim-Öğretim yılının bahar döneminde özel bir okul öncesi eğitim merkezinde Google forum aracı ile gerçekleştirilmiştir. Çalışmaya Özel bir Okul Öncesi Eğitim Merkezi kurumunda görev alan, 17 gönüllü Okul Öncesi Türkçe Öğretmeni katılmıştır. Öğretmenlerin çoğunluk kadın, 35 ile 40 yaş olup, 15 ile 20 yıl mesleki deneyime sahip kişilerden oluşmaktadır. Veriler öğretmenlerin yapay zekaya ilişkin metafor algılarını tespit etmek amacı ile öğretmenlerden “Yapay zekâ kavramı …………benzer, ...……çünkü” cümlelerini doldurmaları istenmiştir. Elde edilen verilerin yorumlanması ve çözümlenmesinde içerik analizine tabi tutularak değerlendirilmiştir. Katılımcıların oluşturdukları metaforlar canlı ve cansız olarak iki kategoriye ayrılmıştır. Araştırma sonucunda katılımcıların vermiş olduğu yanıtlar içerisinde 6 cansız 3 canlı kategori dikkate alınarak 9 farklı metafor oluşturulmuştur. Metaforlar incelendiği zaman, robot, bilgisayar programı, bilgisayar sistemi, bilgisayar beyni, insan, insan beyni, klonlanmış insan, terminatör, evrendeki karadelik metaforlarının geliştirildiği sonucuna ulaşılmıştır. Elde edilen sonuçlar doğrultusunda ise daha kapsamlı bilgiler elde edebilmek amacıyla yapay zekâ kavramına yönelik farklı alanlarda çeşitli paydaşlar ile görüşülmesi önerile bilir. Ayrıca Çalışmanın, yaşamın birçok alanında yer almaya başlayan yapay zekânın, öğretmen performansını hangi yönde etkileyeceğini incelemesi bakımından araştırma yapılabilir.
Keywords : Yapay zekâ, okul öncesi öğretmeni, metafor.

ORIGINAL PAPER URL