İŞÇİ DÖVİZLERİNDE EKONOMİK POLİTİKA BELİRSİZLİĞİ VE JEOPOLİTİK RİSKİN ROLÜ: SİMETRİK VE ASİMETRİK NEDENSELLİK ANALİZİ

Authors : Doğan BARAK
Pages : 142-155
View : 85 | Download : 47
Publication Date : 2022-12-01
Abstract :Gelir elde etmek amacıyla göç eden işçilerin kazançlarının bir kısmını ailelerini desteklemek için nakit veya mal şeklinde eve gönderdiklerinde, bu transferler işçi dövizleri olarak bilinir. Türkiye gibi gelişmekte olan ülkelerde işçi dövizleri ekonomik kalkınma, cari açığın daraltılması ve ödemeler dengesinin iyileştirilmesi için yaygın olarak kullanılan bir finansman kaynağı olarak görülmektedir. Geçmişte Türkiye ekonomisinde önemli bir yeri olan işçi dövizlerinin 2000’li yıllardan sonra azalmaya başladığı görülmüştür. 1974 yılında işçi dövizlerinin Gayri safi yurtiçi hasıla içindeki payı %4 seviyesinde iken 2020 yılında bu pay %0.11’e gerilemiştir. Literatürde işçi dövizlerini belirleyen etkenler (mikro ekonomik ve makro ekonomik) yaygın olarak incelenmiştir. Ancak, işçi dövizlerinde ekonomik politika belirsizliği ve jeopolitik riskin rolünü ele alan çalışmaya rastlanmamıştır. Bu çalışmayı literatürdeki diğer çalışmalardan ayıran özellik, Türkiye açısından işçi dövizlerinde ekonomik politika belirsizliği ve jeopolitik riskin rolünü ortaya koymasıdır. Bu çalışma, 1985Q1-2019Q4 dönemindeki çeyreklik verileri kullanarak nedensellik ilişkisini tespit etmek için Hacker-Hatemi-J (2006) simetrik ve Hatemi-J (2012) asimetrik nedensellik testleri kullanmıştır. Simetrik ve asimetrik nedensellik testlerinin sonuçları, ekonomik politika belirsizliği ile işçi dövizleri arasında bir nedensellik ilişkisi olmadığını ve jeopolitik risk ile işçi dövizlerine arasında bir nedensellik ilişkisi olmadığını göstermektedir. Gelecekteki çalışmalar bu değişkenler arasındaki nedensellik ilişkisini zamanla değişen nedensellik testleri ile inceleyerek zaman içinde nedensellik ilişkisinin olup olmadığını ortaya koyabilir.
Keywords : İşçi Dövizleri, Ekonomik Politika Belirsizliği, Jeopolitik Risk

ORIGINAL PAPER URL