ADALET VE KALKINMA PARTİSİ’NİN ÖNERDİĞİ BAŞKANLIK SİSTEMİ ÜZERİNE BİR İNCELEME

Authors : Battal YILMAZ

Pages : 22-31

View : 38 | Download : 13

Publication Date : 2014-12-01

Article Type : Research Paper

Abstract :Türkiye’de ilk defa Özal ile başlayan sonrasında Demirel ile devam eden Başkanlık sistemi tartışmaları sivil anayasa tartışmalarına paralel olarak Adalet ve Kalkınma Partisi tarafından tekrar gündeme getirilmiştir. Bu kapsamda Anayasa Uzlaşma Komisyonuna yeni bir model önerisi şeklinde sunulan “Başkanlık Sistemi’’ parlamenter sisteme alternatif olarak önerilmektedir. Söz konusu sistem, 1909’da parlamenter sistemi benimsemiş ve 100 yıllık Parlamenter demokrasi tecrübesi olan ve uygulamada bazı aksaklıklarına rağmen belirli bir olgunluğa erişmiş Türkiye’de kamuoyunda belirli parametreler üzerinden tartışılmaktadır. Başkanlık sistemi ile kuvvetler ayrılığının teoride ve pratikte nasıl sağlanacağı ve bu temelde denetim ve denge mekanizmalarının nasıl uygulanacağı, parti disiplinin geçerli olduğu Türkiye’de siyasal parti sisteminin sisteme evrilmeye ayak uydurabilirliği, tekli yasama organının başkanın üzerinde gensoru ve güvenoyu yetkisi olmaz iken Başkanın yasama organının onayı olmaksızın üst düzey kamu görevlileriniinsert ignore into journalissuearticles values(Büyükelçi, üst düzey bürokratlar); ve özellikle yargı organlarına tek başına yapacağı atamalarinsert ignore into journalissuearticles values(Anayasa Mahkemesi, YÖK, HSYK ve Danıştay üyelerinin yarısı); ile yargı organları üzerinde vesayet oluşturup oluşturmayacağı, Başkanın yasa gücünde Başkanlık kararnamesi çıkarabilmesi ile yasama organının işlevsiz hale gelip gelmeyeceği, yasama organının yaptığı kanunların Başkan tarafından veto edildikten sonra ikinci defa kabulü için yasama organında nitelikli çoğunluk aranmasının Başkanın yasama organı üzerinde mutlak güç meydana getirip getirmeyeceği, Başkan ve yasama organının birbirlerini feshetme ve aynı anda seçimlerle yenileyebilme yetkisinin siyasal sistemde yaratacağı etki tartışmaları çalışmanın konusunu oluşturmaktadır.
Keywords : Başkanlık Sistemi, Parlamenter Sistem, Kuvvetler Ayrılığı

ORIGINAL ARTICLE URL