Birinci basamak sağlık tesislerinde hasta ve sağlık personeli arasındaki sağlık iletişim sorunlarının incelenmesi: Amasya örneği

Authors : Aksanur Gökçe

Pages : 20-27

Doi:10.21673/anadoluklin.1596859

View : 169 | Download : 349

Publication Date : 2026-01-24

Article Type : Research Paper

Abstract :Amaç: Bu çalışmanın amacı; birinci basamak sağlık hizmetlerinde hasta ve sağlık personeli arasındaki iletişimde karşılaşılan sorunların ve iletişimin alt boyutları olan etkili iletişim; sosyal iletişim ve iletişim engellerinin analiz edilmesidir. Bu sorunların; çeşitli demografik ve klinik değişkenlerle; cinsiyet; yaş; eğitim seviyesi; meslek durumu; kronik hastalık varlığı ve hastaneye başvuru sıklığı ile olan ilişkisini değerlendirmektir. Yöntemler: Araştırma; tanımlayıcı ve ilişkisel bir tasarımla; 18 Şubat 2024-18 Nisan 2024 tarihleri arasında Amasya ili merkez aile sağlığı merkezlerinde gerçekleştirilmiştir. Çalışmaya; 18-70 yaş aralığında olan;poliklinik hizmeti alan ve çalışmaya katılmayı kabul eden toplam 235 hasta katılmıştır. Veriler; Sağlık İletişimi Sorunları Ölçeği aracılığıyla toplanmış ve istatistiksel analizler yapılmıştır. Bulgular: Kadın katılımcılar; etkili iletişim (ortalama 1;76±0;76) ve sosyal iletişim (ortalama 7;7±2;8) alt boyutlarında erkeklere kıyasla daha fazla sorun yaşamıştır. Genç bireyler (18-30 yaş) özellikle etkili iletişim alanında (ortalama 1;81±0;19) daha yüksek sorun algısı ifade ederken; daha yaşlı bireyler (46-70 yaş) ise sorun bildirimlerini daha düşük düzeyde rapor etmiştir (ortalama 13;58±5;76). Kronik hastalığı olan bireyler; etkili iletişim (ortalama 13;57±5;05) ve sosyal iletişim (ortalama 6;83±3;3 ) alanlarında daha düşük puan almış ve bu grupta empati ile bilgilendirme beklentisinin arttığı gözlemlenmiştir. Ayrıca; hastaneye sık başvuran bireyler; iletişim engelleri alanında daha düşük puanlar almış ve iletişim sorunlarını daha yoğun hissettiklerini belirtmişlerdir. En önemli iletişim engeli doktorların aceleci davranması olarak tespit edilmiştir. Sonuç: Hasta-hekim iletişiminde cinsiyet; yaş; kronik hastalık durumu ve başvuru sıklığı gibi bireysel farklılıkların dikkate alınması gerektiği anlaşılmaktadır Bu çalışmanın bulguları; aile hekimliği uygulamalarında iletişim eksikliklerinin büyük ölçüde sağlık profesyonellerinin zaman baskısı ve iş yükünden kaynaklandığını göstermektedir. Bu durum; birinci basamak sağlık hizmetlerinde iletişim becerilerinin geliştirilmesine yönelik eğitimlerin önemini vurgulamaktadır.
Keywords : Birinci basamak hekimleri, empati, iletişim engelleri, sağlık okuryazarlığı

ORIGINAL ARTICLE URL