Diplomatik Sığınma: Güncel Tartışmalar ve Devlet Uygulamaları

Authors : Betül Çatal

Pages : 235-254

Doi:10.54699/andhd.1771606

View : 66 | Download : 255

Publication Date : 2026-02-13

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu çalışma, diplomatik sığınma kurumunun günümüzdeki hukuki geçerliliğini uluslararası hukuk perspektifinden incelemektedir. Tarihsel kökenleri itibarıyla Orta Çağ’daki “mabet dokunulmazlığı” geleneğine dayanan diplomatik sığınma, modern anlamda özellikle Latin Amerika’da siyasi istikrarsızlıklar neticesinde kurumsallaşmış ve 1928 Havana ile 1954 Caracas Sözleşmeleri aracılığıyla bölgesel düzeyde normatif çerçeveye kavuşmuştur. Bununla birlikte, 1961 tarihli Diplomatik İlişkiler Hakkında Viyana Sözleşmesi diplomatik sığınmayı açıkça tanımamakta, yalnızca misyon binalarının dokunulmazlığını düzenlemektedir. Uluslararası Adalet Divanı’nın Asylum Case (Colombia v. Peru) kararında da vurgulandığı üzere, diplomatik sığınma ancak özel andlaşmalar veya istikrarlı bölgesel teamül ile meşruiyet kazanabilmektedir. Güncel vakalar, özellikle Julian Assange’ın Ekvador’un Londra Büyükelçiliği’ne sığınması, bu kurumun küresel ölçekte bağlayıcı bir norm oluşturmadığını, aksine devletlerarası ilişkilerde ciddi gerilimlere yol açtığını göstermektedir. Bu bağlamda diplomatik sığınma, bir yandan bireyleri zulümden koruma işleviyle insan hakları boyutuna sahipken, diğer yandan ev sahibi devletin egemenlik haklarını sınırlayan tartışmalı bir kurum olarak belirmektedir. Sonuç olarak, diplomatik sığınma günümüz uluslararası hukukunda istisnai, bölgesel ve sınırlı geçerliliğe sahip bir uygulama olarak varlığını sürdürmektedir.
Keywords : Diplomatik Sığınma, Caracas Sözleşmesi, Viyana Sözleşmesi, Bölgesel Teamül Hukuku, Asylum Vakası

ORIGINAL ARTICLE URL