Diyarbakır ili mercimek ve domates alanlarında zararlı olan canavar otu türleri (Orobanche spp.) ve Phytomyza orobanchia (Kaltenbach), 1864 (Diptera: Agromyzidae)’nın canavar otu üzerindeki bulaşıklık ve yoğunluğunun belirlenmesi

Authors : Yunus BAYRAM, Emine ÇIKMAN

Pages : 121-136

View : 107 | Download : 10

Publication Date : 2016-07-13

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu çalışma, Diyarbakır ilinde mercimek ve domates ekiliş alanlarında zarar yapan parazitik bitki Canavar otu türlerinin yoğunluğu ve bu türler üzerinde beslenen Phytomyza orobanchia Kaltenbach, 1864 insert ignore into journalissuearticles values(Diptera: Agromyzidae);`nın bulaşıklığı ve yoğunluğunun araştırılması amacıyla ele alınmıştır. Canavar otunun yoğunluğu, P. orobanchia‟nın bulaşıklık ve yoğunluğu çalışmaları 2007 yılında Diyarbakır ili Merkez, Bismil, Silvan, Ergani ve Çınar ilçelerinde domates ve mercimek ekiliş alanlarında yürütülmüştür. Mercimek ekim alanlarında Canavar otunun yoğunluğu ve P. orobanchia‟nın yoğunluk ve bulaşıklığının tespit edilmesi çalışmaları haftada bir ve domates ekim alanlarında ise 15 günde bir yapılmıştır. Mercimek ve domates ekim alanlarında yapılan gözlemlerde mercimek alanlarında Canavar otunun O. crenata ve O. aegyptiaca türlerinin bulunduğu ve domateste ise O. ramosa ve O. aegyptiaca türlerinin kompleks olarak bulunduğu tespit edilmiştir. Mercimek ekiliş alanlarında yapılan çalışma sonuçlarına göre Canavar otu yoğunluğunun metrekarede 1-18 arasında olduğu, Canavar otu bitkilerinin % 5-100 arasında P. orobanchia ile bulaşık olduğu ve kapsüllerinde ise P. orobanchia yoğunluğunun % 3-40 arasında olduğu tespit edilmiştir. Domates ekiliş alanlarında yürütülen araştırma sonuçlarına göre Canavar otu yoğunluğunun metrekarede 1-10 arasında olduğu, Canavar otu bitkilerinin % 5-95 arasında P. orobanchia ile bulaşık olduğu ve kapsüllerinde ise P. orobanchia yoğunluğunun % 5-90 arasında olduğu saptanmıştır. Yapılan çalışmalar neticesinde mercimek ve domates alanlarında bütün tarlalarda Canavar otunun P. orobanchia ile bulaşık olduğu ve P. orobanchia’nın Diyarbakır ilinde Canavar otu sap ve kapsüllerinde yoğun olarak bulunduğu ve yılda üç döl verdiği tespit edilmiştir. Bu çalışma sonucunda elde edilen verilerle mercimek ve domates ekim alanlarında ciddi zararlara neden olan Canavar otu türlerine karşı entegre mücadele çerçevesinde biyolojik mücadele olanaklarının mümkün olduğu kanısına varılmıştır.
Keywords : Domates, mercimek, Orobanche spp, Phytomyza orobanchia

ORIGINAL ARTICLE URL