Çeviribilimde Sosyolojik Metinlerarasılık Perspektifinden Yerelleştirme (Lokalizasyon) Analizi: Apple Firması Örneği

Authors : Tuğçe Elif Taşdan Doğan

Pages : 88-105

Doi:10.51726/jlr.1804189

View : 66 | Download : 131

Publication Date : 2025-12-29

Article Type : Research Paper

Abstract :Yerelleştirme (lokalizasyon), günümüz dijital dünyasının vazgeçilmez bir parçası haline gelen uyarlama yöntemidir ve genellikle bir ürün, hizmet ya da metin içeriğini farklı sosyal çevrelerde daha iyi temsil etmek adına bahsi geçen unsurların hedef kültürün ya da kitlenin ihtiyaçlarına uygun hale getirilmesini ifade eder. Bu bağlamda, her ne kadar yerelleştirmenin çeviribilim sahasına dahil edilmesi konusunda görüş farklılıkları söz konusu olsa da çevirinin kültürel adaptasyon sürecinde aktif rol oynadığı ve lokalizasyonun temel unsurlarından biri olduğu inkar edilemez. Özellikle, teknolojinin, küreselleşmenin ve iletişim kolaylığının yaygın olduğu günümüz koşullarında yerelleştirme çalışmalarını çeviri uygulamalarının bir alt başlığı olarak görmek ve bu uygulamaların ardında yatan motivasyonları değerlendirmek söz konusu adaptasyon sürecinin daha sağlıklı bir şekilde yürütülmesine katkı sağlayabilir. Bu motivasyonların ortaya çıkmasında ürün geliştiricilerin ve pazarlayıcılarının habitusunun ve sermayesinin alan aktörleri arasında aktarımı ve yerel kültürle harmanlanarak metinlerarası düzeyde yeniden oluşturulması söz konusudur. Bu çıkarımdan hareketle, mevcut çalışma, teknoloji ürünlerinin farklı kültürlere tanıtılması aşamasında kullanılan yazılı, görsel ve işitsel kaynaklara yönelik yerelleştirme faaliyetlerini çeviribilimde sosyolojik metinlerarasılık yaklaşımı çerçevesinde incelemeyi amaçlamaktadır. Bu minvalde, dünya çapında tanınırlığı olan Apple firmasının İngilizce, Fransızca ve Türkçe web sayfalarındaki tanıtım dokümanları içerik analizi yoluyla değerlendirilerek yerelleştirme faaliyetlerindeki sosyolojik metinlerarasılık örüntüleri irdelenecektir. Konuyla alakalı literatür taraması yapıldığında, yerelleştirme faaliyetlerini çeviri sosyolojisi bağlamında değerlendiren çok az sayıda çalışma bulunmakla birlikte “sosyolojik metinlerarasılık” yaklaşımı yazarın kendisi tarafından literatüre kazandırıldığı için yerelleştirmeyi bu yaklaşımla değerlendiren hiçbir çalışmaya rastlanmamıştır. Dolayısıyla araştırmanın sonuçları, yerelleştirme sahasında çalışan çevirmenler için yenilikçi bulgular sunacaktır.
Keywords : Yerelleştirme (lokalizasyon), sosyolojik metinlerarasılık, Apple, kültürel çeviri, sosyolojik aktarım

ORIGINAL ARTICLE URL