Yapay Zekâ Mi İnsan Çevirmen Mi? Uzmanlık Terimlerinin Çevirisi Üzerine Karşılaştırmalı Bir İnceleme

Authors : Esra Çimen Karayürek

Pages : 158-164

Doi:10.31451/ejatd.1719122

View : 89 | Download : 64

Publication Date : 2025-12-29

Article Type : Research Paper

Abstract :Küreselleşmeyle metin ve bilgi akışı hız kazanmış ve bu durum çeviriye olan ihtiyacı katlayarak artırmıştır. Bilgisayar destekli çevirilerin yapay zekâ tabanlı çevirilere evrilmesiyle birlikte, son yıllarda çeviri alanında farklı konular gündeme gelmeye başlamıştır. Bu bağlamda, çeviribilimin disiplinlerarası alt alanlarından biri olan terminoloji çevirisi ve bu alandaki insan çevirmenlerin rolü, yeterliliği ve yapay zekâyla karşılaştırmalı performansı akademik ilginin odağı hâline gelmiştir. Bu çalışmanın amacı Jules Verne’in Le Phare Du Bout Du Monde (Dünyanın Ucundaki Fener) adlı eserinin terimsel bağlamda iki insan çevirisiyle iki yapay zekâ çevirisinin istatistiksel karşılaştırmalı analizini yapmaktır. Kaynak metin olarak yazarın aynı isimli eserinin Fransızca dilindeki özgün hâli kullanılmıştır. Hedef metin için de Fransızca aslından ve eksiksiz çevrilmiş olduğu tespit edilen Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları ve ALFA Yayınları’ndan çıkan iki insan çevirisi kullanılmış ve Gemini 2.5 Flash ücretsiz sürümü ile Chat GPT-4o ücretli sürümü olmak üzere iki yapay zekâ botunun çevirisinden alınan çıktılarla karşılaştırmalı olarak değerlendirilmiştir. Değerlendirme sonucunda incelemeye alınan terimlerin insan çevirileriyle yapay zekâ botlarının çevirileri arasında insan çevirilerinin lehine anlamlı farklar saptanmıştır.
Keywords : Terim Çevirisi, Makine Çevirisi, Jules Verne, Chatgpt, Gemini

ORIGINAL ARTICLE URL