İzmirli İsmail Hakkı’da Kötülük Problemi ve Teodise

Authors : Hande Nur BOZBUĞA

Pages : 397-418

Doi:10.26650/di.2020.31.2.0077

View : 24 | Download : 9

Publication Date : 2020-12-25

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu makalede İzmirli İsmail Hakkı’nın insert ignore into journalissuearticles values(ö. 1946); kötülük problemiyle ilgili iddiaları tahlil edilecektir. Öncelikle İzmirli’den ve onun ilmî metodolojisinden bahsedilecek sonra İzmirli açısından kelâmî anlamda kötü olarak kabul edilebilecek olay ve olgular sınıflandırılacaktır. Ardından bu kötülüklere karşı onun tercih ettiği çözüm yolları, onun eserleri merkeze alınarak tartışılacaktır. Eserde teodise ile ilgili ana konuyu ilahi inâyet tasavvuru oluşturmaktadır. Bu teodiseye göre kötülükler Allah’a isnat edilemez. Bunun sebebi Allah’ın evrende hâkim kıldığı düzenli sistemdir. İzmirli’nin bu husustaki temel tezi, evrende var olan düzene tâbi olunduğu sürece hiçbir kötü olgu ve olayla karşılaşılmayacak olmasıdır. Kötülükler, insanların cüz’î iradelerine dayanarak kötü fiillere yönelmesiyle ortaya çıkmıştır. O halde düşünüre göre kötülüklerin kaynağı insandır. Düşünürün bu husustaki görüşleri ve kötülükleri Allah’tan kaldırıp insana hamlederken nasıl bir yol izlediği bu çalışmanın temel konusunu teşkil edecektir.
Keywords : İzmirli İsmail Hakkı, Kötülük Problemi, Teodise, İnayet, Kaide

ORIGINAL ARTICLE URL