XIX. Yüzyıl Basınının Modern Arap Edebiyat Dilinin Oluşumundaki Rolü
Authors : Muhammet Günaydın
Pages : 201-220
View : 17 | Download : 9
Publication Date : 2008-01-01
Article Type : Research Paper
Abstract :Ondokuzuncu yüzyılın ikinci yarısında Osmanlı-Arap dünyasında meydana gelen sosyo-politik ve kültürel gelişmeler modern Arap edebiyat dilinin oluşumunda önemli bir rol oynamıştır. Dönemin en etkili yazarlarından biri olan ve bazı çağdaşları tarafından \`zamanının Cahizi\` olarak nitelendirilen Mısırlı yazar İbrahim el-Müveylihi\`nin insert ignore into journalissuearticles values(1846-1906); çalışmaları bu yeni dilin oluşumunda önemli bir yer tutar. Mısır, İtalya, Fransa ve İngiltere\`de, Hilafe, Ittihad, Enba\` ve Misbahü\`ş-Şark gibi çeşitli dergiler çıkarmış olan yazar daha çok Osmanlı aleyhtarı söylemi ile tanınmıştır. Fakat bununla beraber el-Müveylihi, İngiltere\`de bulunduğu sırada kaleme aldığı, İngiltere\`nin Ortadoğu politikalarını eleştiren muhal if yazıları sebebiyle II. Abdülhamit tarafından özel bir davetle İstanbul\`a gelmiş, 1886-1895 yılları arasında Maarif Nezaretinde bir devlet görevlisi olarak çalışmış tır. Mısır\`a döndükten sonra İstanbul izlenimlerini İngiliz yanlısı el-Mukaddem ad¬ lı aylık bir dergide seri makaleler halinde yayımlamış, daha sonra bu makaleleri toplayarak Ma Hünalik adıyla kitap olarak neşretmiştir insert ignore into journalissuearticles values(1896);. El-Müveylihi kita¬ bının başında, amacının \`sultanı, etrafında dönen dolaplar hakkında uyandırmak\` ve \`Mısır halkını payitahtta neler olup-bittiği hususunda aydınlatmak\` olduğunu belirterek bunu entelektüel sorumluluğun bir parçası olarak yaptığını ima eder. Giriş bölümü ve on üç makaleden oluşan kitap, kendisini Osmanlı\`ya bağlı hisseden Mısır milliyetçisi bir yazarın, yaşadığı dönemdeki Osmanlı yönetimini eleştirel bir betimlemesidir. Yeni bir düzenlemeyle 2007 yılında Mısır\`da yeniden basılan eserin İngilizce tercümesi 2008 yılında Amerika\`da, Arap dili ve edebiyatı profesörü Roger Allen tarafından yapılmış, Türkçe tercümesi ise Muhammet Günaydın tara¬ fından sürdürülmektedir. Bu makale, on dokuzuncu yüzyılın ikinci yarısında Mısır merkezli olarak gelişen ve modern Arap kültür ve edebiyatının rönesansı olarak kabul edilen Nahda bağlamında, İbrahim El-Müveylihi\`nin Ma Hünalik adlı eserinin, tarihi, edebi ve lingüistik açılardan disiplinler arası bir analizidir.Keywords : Müveylihi, Ma Hünalik, Mısır basını, Mukattam, Edebiyat Dili
ORIGINAL ARTICLE URL