Çok Dilli Korpora Metoduyla Immanuel Kant`ın `Soruya Cevap: Aydınlanış Nedir?` Eserinin Türkçe Çevirisi

Authors : Cihan Yildirim, Emre Bekir Güven

Pages : 102-109

Doi:10.61960/fikriyat.1813464

View : 134 | Download : 172

Publication Date : 2026-01-02

Article Type : Other Papers

Abstract :Immanuel Kant’ın “Soruya Cevap: Aydınlanış Nedir? (Almanca: Beantwortung der Frage: Was ist Aufklärung? İngilizce: What is Enlightening)” adlı denemesi, Aydınlanma Çağı’nın önemli, hatta referans metinleri arasında yer almaktadır. Günümüz felsefi, edebi, sosyal, politik vb. alanlara dair birçok söylemin temelinde bu metnin veya bu metinde geçen kavramların kullanıldığı görülmektedir. “Vesayet altında olmak”, “başkasının rehberliğinde düşünmek”, “kafes içinde olmak” ve “aklını kullanmak”, “özgürce düşünmek”, “feraset göstermek” gibi söylemler artık günlük hayatın birer parçası haline gelmişlerdir. Buna mukabil, Kant’ın bu çalışmasına literatürce atfedilmesi gereken değerin belirli açılardan gösterilmediğini değerlendirmekteyiz. Daha önce Nejat Bozkurt sayesinde basılı materyal üzerinden Türk literatürüne kazandırılmış olan bu denemenin, hangi dilden çevrildiğinden bağımsız olarak, Türkçe açısından Bozkurt’un çevirisinin kaynak metin olarak kabul edilmesi gerekirken, birtakım kaynağı belirsiz metinlere başvurulduğunu gözlemledik. Bu yüzden, bu önemli denemeyi açık erişim ilkesiyle literatüre sunmayı bir ihtiyaç olarak gördük. Çalışmayı, Zanettin’nin (2017) çok dilli/paralel korpora metodu ile denemenin sadece orijinal dili olan Almancadan (1784) değil, aynı zamanda İngilizce çevirisinden (1798) beslenerek şekillendirdik. İlk olarak denemeyi, her iki dilden ayrı ayrı Türkçeye çevirdik. Daha sonra, iki çeviri metnini birbirleriyle ve kaynak metinlerle karşılaştırarak ortaya sağlıklı olarak değerlendirdiğimiz ortak bir metin koyduk. Bu çalışma, Immanuel Kant’ın “Soruya Cevap: Aydınlanış Nedir?” adlı makalesinin Almanca ve İngilizceden çevrilerek üretilmiş ortak metnini kapsamaktadır. Aydınlanma Çağı’nın bu referans metnini sağlıklı bir çeviriyle Türkçeye kazandırma amacı taşımaktadır.
Keywords : Immanuel Kant, Aydınlanma, Aydınlanış, Çokdilli korpora, Çeviri metotları

ORIGINAL ARTICLE URL