Fiyat Düzeyi Farkı ve Nominal Kur İlişkisi: Türkiye–ABD için Zaman Serisi Bulguları (2005–2025)

Authors : Mehmet İlker Şanal, Seyfettin Ünal

Pages : 430-446

Doi:10.62001/gsijses.1819114

View : 63 | Download : 514

Publication Date : 2025-12-31

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu çalışmada, Türkiye ve ABD arasındaki fiyat düzeyi farkı ile USD/TL kuru arasındaki ilişki 2005-2025 dönemine ait aylık verilerle incelenmiştir. Analiz, görsellerden ziyade tablolar üzerinden yürütülmüş ve metodolojik çeşitlilik gözetilmiştir. Durağanlık testleri (ADF ve KPSS), serilerin düzeyde birim kök içerdiğine işaret etmektedir. Yapısal kırılmalara duyarlı Zivot-Andrews testi de bu bulguyu desteklemektedir. Engle-Granger yaklaşımı, kur ile fiyat oranı arasında uzun dönemli istikrarlı bir denge tespit edememiştir. ARDL sınır testi her ne kadar yüksek F istatistiği verse de, hata düzeltme katsayısının beklenmeyen işarete sahip olması uzun dönem yorumunu zayıflatmaktadır. Bununla birlikte, Toda-Yamamoto nedensellik analizi kısa ve orta vadede iki yönlü bir öngörü ilişkisinin varlığını ortaya koymaktadır. Sonuçlar, aylık frekansta ve genel TÜFE endeksleri kullanıldığında satın alma gücü paritesi (SAGP) hipotezinin mutlak biçimde doğrulanmadığını göstermektedir. Ancak geçişkenlik mekanizmaları ve beklenti kanalları aracılığıyla dinamik bir etkileşimin işlediği anlaşılmaktadır.Politika açısından bakıldığında, fiyat istikrarı, beklenti yönetimi ve makroihtiyati araçların kur-fiyat etkileşimini kontrol altında tutmada kritik öneme sahip olduğu görülmektedir.
Keywords : Döviz kuru, Enflasyon, Eşbütünleşme

ORIGINAL ARTICLE URL