Farklı Vitis Türlerine Mensup Üzüm Çeşit/Genotiplerinde Bazı Fenolik Madde Değişimlerinin Belirlenmesi

Authors : Arif ATAK, Zekiye GOKSEL

Pages : 153-161

Doi:10.20289/zfdergi.467136

View : 25 | Download : 11

Publication Date : 2019-06-27

Article Type : Research Paper

Abstract :Amaç: Bu çalışmada farklı türlere mensup üzüm çeşit/genotiplerinin külleme ve mildiyö hastalıkları  sonrasında yapraklarındaki bazı fenolik madde değişimleri iki yıl süre ile incelenerek hastalıklara  dayanıklılık ile bu bileşenler arasındaki ilişki incelenmiştir. Materyal ve Metot: Çalışmada 2 V. labrusca genotipi, 11 V. vinifera çeşit/genotipi ve 2 türler arası  melez çeşit ile çalışılmıştır. Çeşit/genotiplere mildiyö ve külleme hastalığı suni inokülasyon ile  uygulanmış ve akabinde, hastalık öncesi ve sonrasında alınan yaprak örneklerindeki toplam fenolik  madde miktarı (spektrofotometrik), antioksidan aktivitesi (spektrofotometrik), rutin (HPLC) ve  klorogenik asit (HPLC) değişimleri incelenmiştir. Bulgular: Üzüm çeşit ve genotiplerinde mildiyö ve külleme hastalıkları sonrasında toplam fenol  miktarı ile antioksidan aktivitesinde ciddi artışlar görülmesine karşılık; rutin ve klorogenik asit  miktarlarında ise çeşit veya genotipe ayrıca hastalığa bağlı olarak farklılıklar görülmüştür. Çalışma  sonucunda FX1-1 genotipi hastalıklara dayanıklılığı ve farklı fenolik bileşenleri yüksek miktarda  içermesi sebebiyle dikkat çekici bulunmuştur. Sonuç: Benzer pek çok çalışmada olduğu gibi özellikle toplam fenol miktarı ve antioksidan  aktivitesinde hastalıklar sonrasında ciddi artışlar olduğu görülürken diğer bileşenlerdeki artışların  değişkenlik gösterdiği sonucuna ulaşılmıştır. Çalışmada kullanılan çeşit/genotiplerin büyük  bir kısmının hastalık inokülasyon sonuçlarına göre dayanıklı ve tolerant oldukları belirlenirken  sınırlı sayıda çeşit/genotipin ise özellikle külleme yönünden hassas oldukları tespit edilmiştir.  Bundan sonraki çalışmalarda toplam fenol miktarı ve antioksidan aktivitesindeki artışlar üzerine  yoğunlaşarak neden arttıkları ve hastalıklara dayanıklılıkta ne gibi etkileri olduğu konusunda  kapsamlı çalışmalar yapılması yararlı olacaktır.
Keywords : Fenolikler, Vitis, biyotik stres, hastalık, dayanıklılık

ORIGINAL ARTICLE URL