MAKİNE ÇEVİRİSİ SONRASI DÜZELTME SÜRECİNDE KARŞILAŞILAN SORUNLAR ve ÇÖZÜM ÖNERİLERİ

Authors : Ceylan Yıldırım Yaşar

Pages : 1-13

View : 129 | Download : 102

Publication Date : 2024-12-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu çalışma, makine çevirisi sonrası düzeltme sürecinde karşılaşılan sorunların genel hatlarıyla açığa çıkarılmasını ve sorunlar karşısında dikkat edilmesi gereken hususların aktarılmasını kapsamaktadır. Bu çerçevede, çalışmanın amacı, makine çevirisini düzeltirken karşılaşılabilecek hatalar karşısında nasıl bir tavır takınılacağı, hangi yöntem veya yaklaşıma başvurulabileceği ile ilgili bir bilinçlendirme sağlamaktır. Bu doğrultuda, çeviri eğitiminde makine çevirisi sonrası düzeltme için gerekli yeterliliklerin sağlanabilmesi amacıyla bazı önerilerde bulunulacaktır. Çalışmada, iki farklı makine çevirisi örnekleri betimleyici bir yaklaşımla incelenmiş ve makine çevirilerinde karşılaşılan hataların sınıflandırılmasında Peraldi’nin (2016) çalışmasında başvurduğu terminoloji, dil, anlam ve yazılımın işleyişinden kaynaklı olmak üzere dört hata türünü kapsayan hata sınıflandırması göz önünde bulundurulmuştur. Bu çerçevede, çalışmada, çoğunluğu bilimsel metinler olmak üzere Fransızca metinlerin iki farklı makine çevirisi incelenerek, karşılaşılan hata türleri açığa çıkarılmaya çalışılmıştır. İnceleme neticesinde, sözcük veya terimin bağlama uygun karşılığının önerilemediği, sözcük veya terimin erek metinde yabancı dildeki şekliyle olduğu gibi aktarıldığı, kısaltmaların uygun karşılıklarının önerilemediği, sözcük sırasının hatalı olduğu, erek metne sözcük düzeyinde eklemelerin yapıldığı, biçimsel farklılıkların olduğu, sözcüğü sözcüğüne çeviri kaynaklı dile uygun olmayan ifade ve yapıların kullanıldığı durumlarla karşılaşıldığı görülmüştür. Karşılaşılan hata türleri çeviri motorlarına göre farklılık göstermekle birlikte, özellikle eğitim aşamasında çevirmen adaylarını karşılaşılabilecek hatalar ile ilgili bilgilendirmek ve bu hatalar karşısında nasıl bir yol izlemeleri gerektiği konusunda eğitmek düzeltme sürecinin etkin bir şekilde gerçekleştirilmesi için önemlidir. Çevirmen adaylarının makine çevirisine eleştirel bir bakış açısıyla yaklaşabilmeleri için gerekli yetkinliğin sağlanması gerekmektedir. Bu çalışmanın çevirmen adaylarına, çevirmenlere, çeviribilimcilere ve dil ile ilgilenen tüm bireylere fayda sağlaması ümit edilmektedir.
Keywords : Çeviri Eğitimi, Makine Çevirisi, Makine Çevirisi Sonrası Düzeltme, Hata Türleri

ORIGINAL ARTICLE URL