Avrupa Türk Edebiyatı’nda Büyülü Gerçekçi Bir Roman: Hayat Bir Kervansaray

Authors : Halil İbrahim YÜCEL

Pages : 753-771

Doi:10.51531/korkutataturkiyat.1148866

View : 46 | Download : 28

Publication Date : 2022-08-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Büyülü gerçekçilik 20. yüzyılın ikinci yarısından itibaren dünya edebiyatında popüler bir hareket olarak öne çıkmaya başlamıştır. Kavram, edebiyat bağlamında, rasyonel dünya ile geleneksel olanı modern/postmodern metinlerde bir araya getirir. Bu tarz metinlerde odaklanılan konu, genellikle, ele alınan dönemin/toplumun durumu ve sorunlarıdır. Gerçekçi bir anlatımla kurgulanan metinlerin içerisine, toplumun kültür ve inançlarından beslenen kimi doğaüstü unsurlar eklemlenir fakat bu ne karakterlerin ne de okurun durumu sorgulayacağı şekilde yapılır. Emine Sevgi Özdamar, Almanya’ya göç ettikten sonra yaşamını burada sürdüren ve eserlerini Almanca veren bir yazardır. İki kültüre de eserlerinde yer veren Özdamar, ağırlıklı olarak Türkiye ve Türk insanının sorunları ve yaşayışı üzerinden hareket ederek sanat üslubunu da bu kültüre göre şekillendirir. Hayat Bir Kervansaray (1992) romanı da Almanca yazılmasına karşın Türk kültürel ifadelerine uygun bir şekilde kurgulanmıştır. Eserde 1950’li yıllar ve 60’ların başındaki Türkiye’nin sosyal, ekonomik ve politik durumu aktarılır. Demokrat Parti dönemindeki gelişmeler, Amerikan yanlısı politikalar, insanlardaki yozlaşma ve halkın durumu, onu gerçekçi bir roman çizgisinde algılamamızı sağlarken Özdamar bu anlatımın içerisine bazı doğaüstü ögeler eklemiştir. Bunlar, romanın gerçekçi aktarımını bozmayacak şekilde, Türk inanç ve kültürüne uygun olarak konumlandırılmıştır. Bu çalışmada, Hayat Bir Kervansaray adlı eserde yer alan gerçek ve doğaüstü unsurlar incelenerek eserin büyülü gerçekçilik dairesinde değerlendirilip değerlendirilemeyeceği sorgulanacak ve bu unsurların romana katkıları tartışılacaktır.
Keywords : Büyülü gerçekçilik, Emine Sevgi Özdamar, Hayat Bir Kervansaray, Avrupa Türk edebiyatı, göçmen edebiyatı

ORIGINAL ARTICLE URL