Edebiyat Öğretiminde Kullanılabilecek Bir Kaynak: Başlangıcından Tanzimat Devri’ne Kadar Edebiyat Tarihimize Dair Manzum Bir Muhtıra

Authors : Cihan İner

Pages : 1524-1540

Doi:10.51531/korkutataturkiyat.1447283

View : 139 | Download : 71

Publication Date : 2024-04-28

Article Type : Research Paper

Abstract :Gazeteci, müderris, mesnevihan gibi çok yönlü bir kişiliğe sahip olan, farklı pek çok sahada eser veren, şair ve nasir Tâhirü’l-Mevlevî (1877-1951); liselerde edebiyat öğretmenliği yaptığı yıllarda derslerinde kullanmak amacıyla “Başlangıcından Tanzimat Devri’ne Kadar Edebiyat Tarihimize Dair Manzum Bir Muhtıra” ve “19. Asrın Yarısına Kadar Garp Edebiyatı Tarihine Dair Manzum Bir Muhtıra” adlı manzum edebiyat tarihi özelliği taşıyan iki metin yazmıştır. Bu metinlerden, çalışmamıza konu olan “Başlangıcından Tanzimat Devri’ne Kadar Edebiyat Tarihimize Dair Manzum Bir Muhtıra”da, Türk edebiyatının başlangıcından Tanzimat Dönemi’ne kadar olan dönemleri ele alınmış ve bu devrelerde eser vermiş edipler kısa ve öz bir şekilde anlatılmıştır. Bu çalışmada, eserin müellifinin biyografisi ve eserleri hakkında kısaca bilgi verildikten sonra söz konusu eser, doküman analizi yöntemi kullanılarak şekil özellikleri ve muhtevası bakımından incelenmiştir. Eldeki bilgilere göre hece ölçüsüyle yazılan tek manzum Türk edebiyatı tarihi olma özelliğini taşıyan bu eserin edebiyat öğretimi açısından sağlayabileceği faydalar “Söz Varlığı”, “Edebîlik”, “Edebî Metne Verilen Önem”, “Veciz/Özlü Anlatım-Sehl-i Mümteni”, “Düşünmeye, Okumaya ve Araştırmaya Sevk Etme”, “Kelime Öğretimi”, “Karşılaştırma ve Bilgiler Arasında Bağ Kurma”, “Dil İçi Manzum Çeviriler”, “İlgi Çekici Bazı Unsurlar” başlıkları altında ele alınmıştır.
Keywords : Tâhirül Mevlevî, manzum edebiyat tarihi, edebiyat öğretimi, edebî metin

ORIGINAL ARTICLE URL