Ceza Yargılamasında Katılanın, Aynı Zamanda CMK 45. Maddede Öngörülen Kişilerden Biri Olması Halinde, Tanıklıktan Çekilme Hakkını Kullanıp Kullanamayacağı Sorunu

Authors : Fatih Selami MAHMUTOĞLU
Pages : 191-210
View : 34 | Download : 20
Publication Date : 2013-12-01
Article Type : Research Paper
Abstract :Çalışmamız, müdafii olarak katıldığımız bir yargılama sürecinde ortaya çıkan ceza yargılamasında katılanın, aynı zamanda CMK m.45’te öngörülen kişilerden biri olması halinde, tanıklıktan çekinme hakkını kullanıp kullanama- yacağı sorunundan yola çıkılarak hazırlanmıştır. Bu kapsamda öncelikli olarak mağdur, katılan ve tanık kavramlarına yer verilmiş; daha sonra ise ceza muhake- mesinde tanıklığa ilişkin hükümlere, tanığın yükümlülükleri ve hakları ayrımı- na gidilerek ayrıntılı olarak değinilmiştir.  Tanığın hakkı kapsamında değerlendirilecek olan tanıklıktan çekin- me hakkının sebeplerinden birini akrabalıktan kaynaklanan çekinme halleri oluşturmaktadır. Bu halde, katılanın CMK m.45’te öngörülen kişilerden biri olması halinde ise tanıklıktan çekinip çekinemeyeceği sorunu ortaya çıkmak- tadır. Makalemizde, katılanın bir taraftan sanığa yönelik isnatlarda bulunarak cezalandırılmasını talep etmesi ve bu kapsamda katılan sıfatının kazanılması, diğer taraftan ise “belirli kişilere sanıkların aleyhine beyanlarda bulunmama” olanağını sağlayan tanıklıktan çekinme hakkını yine bu sıfatla kullanmasının nasıl değerlendirilebileceği hususu tartışılmıştır. Konu ayrıca suç uydurma ve iftira suçunun oluşması bakımından da irdelenmiş, özellikle de yalan tanıklık suçunun failliği bakımından ilave bir değerlendirme yapılmıştır. Bunun yanı sıra CMK m. 201 kapsamında doğrudan soru yöneltme hakkının hukuk kültü- rümüze ve geleneğimize kısmen yabancı olması ve uygulamada hakimlerimizin  bu müesseseyi gereği gibi işletmemeleri karşısında, savunma hakkının olası so- runlarına da adil yargılanma hakkı bağlamında değinilmiştir.
Keywords : Tanıklık, Katılan, Tanıklıktan çekinme hakkı, İftira, Suç uydurma, Doğrudan soru yöneltme

ORIGINAL ARTICLE URL