Ortaokul Öğrencilerinin Okuma Eğilimi ve Okur Kimliğine Genel Bir Bakış

Authors : Sevil Hasırcı Aksoy, Mehmet Ali Baz, Veysi Çelebi, Mehmet Kurtlucan

Pages : 764-808

Doi:10.31464/jlere.1687929

View : 160 | Download : 605

Publication Date : 2025-10-29

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu araştırma, ortaokul öğrencilerinin kitap okuma eğilimlerini ve okur kimliğini etkileyen dışsal etmenleri ve bu eğilimlerin çocuk gerçekliğine uygunluğunu incelemektedir. Nitel araştırma yöntemlerinden fenomenolojik (olgubilimsel) desenle yürütülen çalışmanın katılımcıları, 2024-2025 eğitim öğretim yılında Gaziantep ilinde öğrenim gören 5- 8. sınıf 865 ortaokul öğrencisinden oluşmaktadır. Araştırmanın verileri, iki bölümden oluşan -kişisel bilgi ve okuma eğilimlerini belirleyen dış etmenler- yapılandırılmış görüşme formu aracılığıyla elde edilmiş; olgubilimsel indirgeme, imgesel çeşitleme ve öz aşamaları uygulanarak çözümlenmiştir. Bulgular, katılımcıların kitap seçiminde kişisel ilgi, beğeni, arkadaş önerisi ve medya etkisi gibi birçok etmenin belirleyici olduğunu; en çok tercih edilen türlerin öykü ve roman olduğunu; ancak katılımcıların kitap içeriklerini yeterince ayrıntılandıramadıklarını göstermektedir. Ayrıca katılımcılarca önerilen ve okunan kitapların yarısından fazlasının gelişim düzeylerine uygun olmadığı saptanmıştır. Popüler kültür etkisinde olan kitaplara eğilim gösterildiği ve bu kitapların çocuk gerçekliğiyle çelişen temalar içerdiği elde edilen bulgular arasındadır. Bu çalışma, çocukların okuma eğilimlerinin yönlendirilmesinde ve okur kimliğinin oluşumunda nitelikli yapıtların seçimine, öğretmen ve ebeveyn desteğiyle çok yönlü bir stratejiye duyulan gereksinimi ortaya koymaktadır. Anahtar sözcükler: okumayı etkileyen dış etmenler, okuma eğilimi, okur kimliği ve kitap okuma
Keywords : okumayı etkileyen dış etmenler, okuma eğilimi, okur kimliği, kitap okuma

ORIGINAL ARTICLE URL